نمونه‌هاى خوبى از آنها به دست مىآورند . ميوه‌اش دراز است و تخمهايش گرد و سياه رنگ يا قرمزند . مهمترين انواع آن كلم پيچ ، كلم گل ، كلم قمرى ، كلم غنچه‌اى و غيره مىباشد . « 1 » كلم را با روغن زيتون و آبليمو و كمى نمك يددار سالاد كرده با غذا بخوريد يا آن را خوب بپزيد و به آن آبليمو زده ميل فرماييد . « 2 » كلم را در آب پخته و آب آن را بنوشند قاعده زنان را باز مىكند . « 3 » كلم داراى مقدار زيادى آهن و ارسنيك يكى از غذاهاى بسيار عالى است براى سستى استخوان ، سل و كم‌خونى مفيد است . كلم داراى مقدارى كلروفيل و سرشار از ويتامين‌هاى مختلفه بخصوص ويتامين C است . « 4 » برگهاى خارجى كلم را كه معمولًا دور مىريزند در مورد رماتيسم ، نقرس و سياتيك استعمال مىشود . « 5 » براى مصرف كلم بايد آن را به كمك يك بطرى صاف كرد و كمى در آتش گذاشت تا بپزد ، بعد آن را روى عضوى كه درد مىكند ، گذاشت و با پارچه پشمى بست . بايد هر روز اين ضماد را دو يا سه بار تجديد كرد . « 6 » كلم اشتهاآور ، نيروى جوانى مىبخشد ، رنگ قيافه را قشنگ كرده و چاق مىنمايد . « 7 » 20 تا 30 گرم از آب برگ كلم را به بچه‌ها بدهيد هر كرمى كه در معده و روده‌ها داشته باشند ، دفع مىكند . برگ كلم را مىتوان براى شستشوى زخمهاى شديد به كار برد . « 8 » كلم براى اسهال خونى تجويز مىشود . « 1 » كلم قدرى خواب‌آور است . « 2 » اگر آب برگهاى كلم قرمز را بگيريد و با دو برابر وزن آن با شكر بپزيد شربت عالى

--> ( 1 ) - فرهنگ فارسى ، دكتر معين ، ج 3 ، ص 3034 . ( 2 ) - ميوه‌ها و سبزيهاى شفابخش ، ص 223 . ( 3 ) - اسرار خوراكيها ، ص 133 . ( 4 ) - همان ، ص 232 . ( 5 ) - ميوه‌ها و سبزيهاى شفابخش ، ص 50 . ( 6 ) - همان . ( 7 ) - همان ، ص 48 . ( 8 ) - همان ، ص 50 . ( 1 ) - اسرار خوراكيها ، ص 232 . ( 2 ) - همان ، ص 233 .